close
تبلیغات در اینترنت
در هیاهوی زندگی در یافتم::چه دویدنهایی که فقط پاهایم را از من گرفت در حالیکه گویی ایستاده بودم!!!چه غصه هایی که فقط سپیدی مویم را حاصل شد در حالیکه قصه ای کودکانه بیش نبود...دریافتم:: کسی هست که اگر بخواهد میشودواگرنخواهد نمیشود به همین سادگی!!!کاش نه میدویدم نه غصه میخوردم فقط اورا نگه میداشتم او خودش بجایم میدویدوغصه میخورد.....از انسانها غمی به دل نگیر؛زیراخودنیزغمگینند؛باآنکه تنهایندولی ازخودمیگریزند،زیرابه خودوعشق خودشک دارند.پس دوستشان بدار اگرچه دوستت نداشته باشند.......

کتیبه های هخامنشیان

یکشنبه 25 آذر 1397
توضيحات بنر تبليغاتي



نویسنده : سمیه درک زاده |

کتیبه های هخامنشی

همانطوری که می‌دانیم، انواع خطوط در عهد قدیم در نگارش مورد استفاده قرار گرفته و عصر به عصر و دوره به دوره این خطوط تغییر می‌یافته است. البته زمانی خط سومری‌ها، زمانی خط ایلامی‌ها و هنگامی دیگر خط آشوری‌ها ولی هخامنشیان بر این خطوط سبقت گرفته و خطی دیگر ولی در عین حال شیواتر و زیباتر را به عرصه‌ی گیتی عرضه نمودند و آن خط میخی پارسی بود.این خط، فوق‌العاده ساده بود و از 42 حرف تشکیل می‌شده است، در حالی‌که در مقایسه با خطوطی از قبیل میخی بابلی یا آشوری که بی‌نهایت مشکل و دارای 800 علامت می‌باشد و خط میخی ایلامی یا انزانی دارای 300 علامت بوده و تقلیل از 800 حرف آشوری به 300 حرف ایلامی و 42 حرف، و در عین حال آسان نمودن کار نویسندگی، خود یکی از کارهای برجسته و مهم ایرانیان باستان می‌باشد. با وجود این‌که از خط ایلامی و بابلی اقتباس گردیده، مع‌هذا یک تصرف بجا و تحول شگرفی در آن به عمل آمده و این خود معرف افکار بدیع و مترقی ایرانی در ادوار باستان می‌باشد.
البته پارسی باستان، نامی است که به زبان سنگ نوشته‌های هخامنشی اطلاق می‌شود. این زبان در عین حال که گویش استان فارس بوده، اندک نشانه‌هایی از گویش شمالی نیز در آن وجود دارد. زبان پارسی باستان را تنها از روی همین نوشته‌های شاهانه که بر تنه‌ی کوه‌ها یا لوحه‌های گل پخته و زرین و سیمین و ظرفها و مهرها باقی است، می‌شناسیم.
البته لازم به توضیح می‌باشد که روابط اداری شاهنشاهان هخامنشی توسط خط و زبان آرامی انجام می‌گرفت و این زبان و خط آرامی از اواخر قرن پنجم پیش از میلاد روی چرم یا پاپیروس و با قلم و مرکب نوشته می‌شد. اسناد خزانه کاخ شاهی در تخت جمشید که شمار آنها نزیک سی هزار می باشد ، به زبان ایلامی بوده که بر روی لوحه‌های گلی نوشته شده و تاکنون بخشی از آن خوانده شده است و شاید علت بکار بردن زبانهای فوق جز این نباشد که شاهان هخامنشی هدفی جز استیلا بر دنیای متمدن و تصرف و غصب فرهنگ‌ها و تمدن‌های مختلف نداشته باشند، لیکن زبان پارسی باستان تنها برای ثبت کارهای بزرگ و درخشان شاهنشاهان هخامنشی و به یادگار قدرت و عظمت پارسیان بکار رفته است و پیش از ایرانیان این رسم در بین شاهان رایج بوده ولی در بسیاری از آنها مانند سنگ نوشته‌های شاهان بابل و آشور، حقایق واقعی دگرگون شده است، ولی در نوشته‌های به زبان و خط پارسی باستان، مبالغه‌ای صورت نگرفته و هیچ نکته خلاف حقیقتی تا کنون یافت نشده است.
کتیبه‌هایی که از هخامنشیان باقی مانده است، به سه زبان، یعنی ایران باستان، ایلامی و بابلی نوشته شده، اما کتیبه‌هایی نیز وجود دارند که تنها به یک زبان نوشته شده و آن زبان پارسی باستان می‌باشد که زبان خاندان شاهی بود و همه‌ی این زبان‌ها را به خط میخی نوشته‌اند. البته لازم به توضیح می‌باشد که هیچ دلیلی در دست نیست که ثابت کند که خط ایران باستان، کاربردی عمومی داشت، یا اینکه نظیر خط بابلی برای مقاصد علمی بکار می‌رفت. بلکه تمامی کتیبه‌های هخامنشی نشانگر قدرت، حاکمیت، خودستایی، کشورگشایی و به زانو در آوردن دولت‌ها بوده و کمترین اطلاعی در رابطه با چگونگی زندگی افراد عادی در اختیار ما نمی‌گذارد.
مفصل‌ترین و مهم ترین آثار باستانی پارسی باستان از داریوش بزرگ است که بیشتر با دو متن بابلی و ایلامی همراه می باشد. از دوران هخامنشی، کتیبه‌های زیادی کشف شده که در اینجا به معرفی مهمترین آنها پرداخته ‌می‌شود:

  • کتیبه بیستون که از همه کتیبه‌های دوره هخامنشی مهم‌تر است و در آن داریوش اول مبادرت به شرح اقدامات خود در مورد سرکوبی سرکشان و مدعیان سلطنت و گسترش امن و عدالت کرده و ممالک قلمرو خود را ذکر نموده است.
در اینجا لازم به توضیح می باشد که اولین دانشمندی که موفق به خواندن کتیبه های هخامنشی شد گرتفند است و بعد از او مستشرقین دیگری از جمله بورنوف واپبرت فرانسوی دنباله کار او را گرفتند و سرانجام رالینسن در قرن نوزدهم میلادی کتیبه بیستون را کاملا ترجمه کرد. کتیبه بزرگ بیستون به سه زبان پارسی قدیم، ایلامی و آشوری نوشته شده که تقریبا دارای دو هزار کلمه می باشد. در این کتیبه داریوش قصه بردیا و شورش‌هایی را که در اوایل سلطنتش در نقاط مختلف روی داده شرح می‌دهد.
  • در بیستون کتیبه ای دیگر از داریوش موجود است که در حقیقت متمم کتیبه بزرگ بوده و تعداد کلمات آن قریب به یکصد و پنجاه کلمه است.
  • در کوه الوند نزدیک همدان کتیبه ای از داریوش وجود دارد که دارای 50 کلمه است.
  • در تنگه سوئز کتیبه ای از داریوش وجود دارد که دارای 80 کلمه بوده و مربوط می‌شود به حفر کانالی که یکی از شعبات رود نیل را به دریای احمر متصل کرده ست.
  • بر روی استوانه‌ای بلوری که از کاوش در مصر به دست آمده، کلماتی نقش شده است که ثابت می‌کند مربوط به زمان داریوش اول بوده و هم اکنون در موزه بریتانیا است.
  • کتیبه تخت جمشید که مربوط به زمان داریوش اول است و دارای 200 کلمه می‌باشد. در این کتیبه داریوش از ممالکی اسم برده که جزو کشور ایران بوده است.
  • کتیبه نقش رستم، این کتیبه مربوط به زمان داریوش اول بوده که در مقابر شاهان هخامنشی کنده شده است و دارای 250 کلمه می‌باشد. در این کتیبه نیز داریوش از ممالکی نام‌برده که جزو ایران بوده‌اند.
  • در خرابه های تخت جمشید ، پنج کتیبه از خشایارشا باقی‌مانده که روی هم دارای 250 کلمه است. مضمون کتیبه ها مربوط به ساختمان قسمت‌های مختلف تخت جمشید است که روشن می‌کند کدامیک از قسمت‌ها توسط خشایارشا ساخته شده است.
  • در کوه الوند نزدیک همدان جنب کتیبه‌ی داریوش اول کتیبه‌ای از خشایارشا وجود دارد که دارای 60 کلمه می‌باشد.
  • کتیبه وان واقع در شرق ترکیه که مربوط به زمان خشایارشا است.
  • بر روی گلدانی که در موزه لوور پاریس است، کلماتی به خط میخی کشیده شده که مربوط به زمان خشایارشا است.
  • بر روی گلدانی که از سنگ مرمر ساخته شده و در مصر به دست آمده کلماتی به خط میخی کنده شده که مربوط به اردشیر اول است.
  • از داریوش دوم در تخت جمشید کتیبه‌ای به دست آمده که خیلی مختصر است و مضمون آن معرفی بانی بعضی از بناهای تخت جمشید می‌باشد.
  • در شوش از اردشیر دوم کتیبه‌ای به دست آمده که به سه زبان پارسی باستان، ایلامی و آشوری نوشته شده و در این کتیبه اردشیر بعد از ستایش اهورامزدا خود را معرفی کرده است.
  • در زیر لبه یک جام طلایی نام داریوش کنده شده است.
  • از اردشیر سوم در تخت جمشید کتیبه‌ای به دست آمده که در آن اردشیر بعد از ستایش اهورا مزدا خود را معرفی می کند.
  • لوحه تزیینی روی آجر‌های لعابی رنگین که می‌بایستی بر روی دیوار کاخ نصب شود و قطعات جداگانه آن یافت شده است، دو نسخه از پارسی، هر یک در 14 سطر و شکسته‌هایی از متن اکدی و ایلامی.
  • نوشته‌ای تنها به پارسی از اردشیر سوم در چهار نسخه، که متن آنها تنها در سطر بندی اختلاف دارد، اولی و سومی چهارمی، بر دیوار کاخ اردشیر، در اصل هر متن بیست و شش سطر بوده است و نسخه ی دوم در 35سطر کنار، پلکان شرقی کاخ داریوش.
  • لوح زر به نام اریارامنه (موزه برلن)، لوح زر به نام (گنجینه مارسیل ویدال)، الواح زر و سیم داریوش ( در موزه ایران باستان) و الواح داریوش که در سال 1307 ضمن پی‌کنی دیوار خانه‌ای در محله سر قلعه یعنی در یکی از نقاط تپه هگمتانه لوحی از زر و لوحی از سیم به دست آمد. این دو لوح به یک اندازه چهارگوش بوده و طول و عرض هر کدام 8/8×19 سانتیمتر است و بر روی هر یک از آنها خطوط میخی به سه زبان یعنی پارسی باستان، بابلی و ایلامی نقش گردیده است.
  • لوح زر به نام داریوش دوم ( موزه ایران باستان).
لوح کامل از طلا به طول 5/20 سانتیمتر و عرض 5/18 سانتیمتر شامل بیست و سه سطر. نوشته میخی به زبان فارسی قدیم به نام داریوش دوم (424 تا 404 ق.م) و مضمون آن شبیه سایر نوشته‌های شاهنشاهان هخامنشی می‌باشد. و متن ترجمه شده آن چنین است:
خدای بزرگی است اهورامزدا که این زمین را آفرید که آن آسمان را آفرید که مردم را خلق فرمود که به مردم شادی داد که داریوش را شاه نمود. یگانه شاه از میان شاهان بسیار و یگانه فرمانروا از میان فرمانروایان بسیار. من (هستم) داریوش، شاه بزرگ، شاه شاهان، شاه کشورهایی که ملت های بسیار دارد، شاه این سرزمین بزرگ دور دست پهناور، پسر اردشیر شاه پسر خشایارشا، پسر داریوش شاه هخامنشی. داریوش شاه می‌گوید اهورامزدا این کشور را به من عطا فرمود، از مرحمت اهورامزدا من شاه این سرزمین هستم، اهورامزدا مرا و خانه مرا و سلطنتی را که به من عطا فرمود حفظ کند.
البته لازم به توضیح است که خط پارسی باستان شامل 36 حرف و هر حرف نشانه‌ی یک مصوت، با یک صامت به علاوه یک مصوت است و پنج علامت دیگر وجود دارد که برای یک کلمه مستقل بکار می‌رود و نشانه های خاصی برای اعداد نیز وجود دارد.
امتیاز : نتیجه : 0 امتیاز توسط 0 نفر مجموع امتیاز : 0


نمایش این کد فقط در ادامه مطلب

تاریخ : شنبه 22 بهمن 1390 | نظرات ()بازدید : 334

بسم الله تاریخ : چهارشنبه 19 بهمن 1390
قلعه بمپور تاریخ : جمعه 10 مهر 1394
کهندژ بلوچستان تاریخ : جمعه 10 مهر 1394
فرهنگ سامره تاریخ : یکشنبه 22 اردیبهشت 1392
فرهنگ حسونا تاریخ : جمعه 20 اردیبهشت 1392
جغرافیای تاریخی مازندران.شهرفریم تاریخ : یکشنبه 15 اردیبهشت 1392
ژان دیولافوا تاریخ : پنجشنبه 12 اردیبهشت 1392
تندیسک های ونوس در پیش ازتاریخ تاریخ : یکشنبه 08 اردیبهشت 1392
نوروزایران باستان تاریخ : سه شنبه 29 اسفند 1391
شهرستان چابهار تاریخ : شنبه 12 اسفند 1391
منابع آزمون کارشناسی ارشدباستان شناسی تاریخ : دوشنبه 10 مهر 1391
تاثیرهنرچین برهنرایران.... تاریخ : پنجشنبه 15 تیر 1391
کلیله ودمنه تاریخ : سه شنبه 13 تیر 1391
باستان شناسی درافغانستان تاریخ : دوشنبه 12 تیر 1391
تیسفون... تاریخ : یکشنبه 11 تیر 1391
طاق کسری(ایوان مداین)... تاریخ : جمعه 09 تیر 1391
نقش سپاه سربازان جاویدان درتخت جمشید... تاریخ : پنجشنبه 08 تیر 1391
قلعه فلکالافلاک لرستان... تاریخ : سه شنبه 06 تیر 1391
غاردوشه لرستان... تاریخ : دوشنبه 05 تیر 1391
غارمیرملاس واقع درکوهدشت لرستان... تاریخ : شنبه 03 تیر 1391
سلجوقیان... تاریخ : جمعه 02 تیر 1391
ایلخانان(مغول)... تاریخ : پنجشنبه 01 تیر 1391
تپه زیویه... تاریخ : چهارشنبه 31 خرداد 1391
مکتب هرات... تاریخ : جمعه 05 خرداد 1391
مکتب تبریز(2)... تاریخ : پنجشنبه 04 خرداد 1391
مکتب تبریز(1)... تاریخ : سه شنبه 02 خرداد 1391
کماالدین بهزاد... تاریخ : دوشنبه 01 خرداد 1391
آرامگاه شاهان هخامنشی درخطر... تاریخ : پنجشنبه 28 اردیبهشت 1391
سکه های ساسانی درداراب تاریخ : چهارشنبه 27 اردیبهشت 1391
کشف ابزارجراحی مغز5هزارساله درهرمزگان... تاریخ : سه شنبه 26 اردیبهشت 1391
دکترنگهبان پدرعلم باستان شناسی در ایران... تاریخ : یکشنبه 24 اردیبهشت 1391
150محوطه باستانی درقشم... تاریخ : یکشنبه 24 اردیبهشت 1391
64قطعه آجرمنقوش دوره مادها درقم کشف شد... تاریخ : شنبه 23 اردیبهشت 1391
کشف ساختارهای شطرنجی درمعماری یک شهرساسانی(استخر) تاریخ : جمعه 22 اردیبهشت 1391
ارنست هرتسفلدازکوه خواجه میگوید... تاریخ : پنجشنبه 21 اردیبهشت 1391
دیواربزرگ گرگان تاریخ : پنجشنبه 21 اردیبهشت 1391
برجسته ترین باستان شناسان تاریخ : چهارشنبه 20 اردیبهشت 1391
سوزندوزی بلوچستان تاریخ : سه شنبه 19 اردیبهشت 1391
گاندو(تمساح پوزه کوتاه) تاریخ : دوشنبه 18 اردیبهشت 1391
برگذاری چهارمین همایش باستان شناسی جنوب آسیادرزاهدان تاریخ : شنبه 02 اردیبهشت 1391
نقاشی دیواری تاریخ : پنجشنبه 11 اسفند 1390
هنرومعماری اسلامی تاریخ : چهارشنبه 10 اسفند 1390
اولین وتنهاجام انیمیشن جهان درشهرسوخته... تاریخ : سه شنبه 09 اسفند 1390
هنراسلامی دراسپانیا(اندلس) تاریخ : سه شنبه 09 اسفند 1390
شعری دروصف کوروش کبیر تاریخ : دوشنبه 08 اسفند 1390
هنرنقاشی... تاریخ : دوشنبه 08 اسفند 1390
غارهای لرستان تاریخ : یکشنبه 07 اسفند 1390
چغازنبیل(زیگورات) تاریخ : شنبه 06 اسفند 1390
چغامیش(جنوب شرقی دزفول) تاریخ : جمعه 05 اسفند 1390
مهراستوانه ای کوروش کبیر تاریخ : پنجشنبه 04 اسفند 1390


نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) :S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟ [حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتیرفرش کد امنیتی


وبسایت رسمی باستان شناسی ××××××× گرگهاخوب بدانندکه دراین ایل غریب گرپدرمردتفنگ پدری هست هنوز× گرچه مردان قبیله همگی کشته شدند توی گهواره پسری هست هنوز× آب اگرنیست نترسید که درقافله مان دل دریایی وچشمان تری هست هنوز
بالای صفحه
وبسایت رسمی باستان شناسی
firefox
opera
google chrome
safari